Ανακαλούνται με απόφαση των γαλλικών Αρχών Ασφάλειας και Ελέγχου Τροφίμων βιολογικά πατατάκια στα οποία εντοπίσαν υψηλά επίπεδα σε ακρυλαμίδιο.

Η ανάκληση αφορά τα βιολογικά πατατάκια “Chips de pommes de terre Bio”, σε συσκευασία 200 γραμμαρίων, τα οποία διατέθηκαν μέσω του δικτύου καταστημάτων Biocoop σε όλη τη Γαλλία. Σύμφωνα με την ενημέρωση η ανάκληση αφορά το προϊόν με αριθμό GTIN 3497917002314 και παρτίδα G14388849703L2, με ημερομηνία ανάλωσης κατά προτίμηση έως 30/12/2026. Κυκλοφορεί στην αγορά από τις 2 Απριλίου 2026.

Αυτά είναι τα πατατάκια που ανακαλούνται

Σύμφωνα με τις αρμόδιες αρχές, διαπιστώθηκαν υψηλά επίπεδα ακρυλαμιδίου, πάνω από το επιτρεπόμενο όριο των 1500 µg/kg. Το ακρυλαμίδιο είναι χημική ουσία που μπορεί να σχηματιστεί σε τρόφιμα κατά το τηγάνισμα ή ψήσιμο σε υψηλές θερμοκρασίες και έχει χαρακτηριστεί ως ανεπιθύμητος χημικός ρυπαντής. Οι καταναλωτές που έχουν προμηθευτεί το προϊόν καλούνται να μην το καταναλώσουν και να το επιστρέψουν στο σημείο αγοράς Προβλέπεται επιστροφή χρημάτων ή αντικατάσταση του προϊόντος. Η διαδικασία ανάκλησης θα διαρκέσει έως τις 6 Ιουλίου 2026.

Ακρυλαμίδιο: Όσα πρέπει να ξέρετε για την επικίνδυνη χημική ουσία

Το ακρυλαμίδιο είναι μία οργανική ένωση, που σχηματίζεται όταν το τρόφιμο έχει υψηλή περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες και κυρίως σε άμυλο και υπόκειται σε θερμική επεξεργασία, όπως τηγάνισμα ή ψήσιμο σε θερμοκρασία άνω των 140ο C.Σχετικά με τον τρόπο σχηματισμού του ακρυλαμιδίου αποδεικνύεται σε μελέτες η ύπαρξη συσχετισμού της σύνθεσής του με την αντίδραση Mailard, κατά την οποία η ασπαραγίνη (αμυνοξύ που βρίσκεται στα άλευρα) αντιδρά με ανόργανα σάκχαρα, όπως η γλυκόζη και η φρουκτόζη σε θερμοκρασίες άνω των 120ο C και η οποία έχει ιδιαίτερη σημασία για την παρασκευή και τα τελικά οργανοληπτικά χαρακτηριστικά του τροφίμου, καθώς αφενός οδηγεί στην αμαύρωσή του και στη χαρακτηριστική γεύση και άρωμα του ψημένου και αφετέρου στο σχηματισμό του ακρυλαμιδίου. Η ποσότητα του ακρυλαμιδίου που παράγεται εξαρτάται απο τη συνταγή, τη θερμοκρασία και το χρόνο ψησίματος. Θερμοκρασίες άνω των 180ο C αυξάνουν σημαντικά το σχηματισμό ακρυλαμιδίου. Βέβαια, η πρόσληψη μεγάλων ποσοτήτων ακρυλαμιδίου επιφέρει άμεσα νευροτοξικά και ορμονολογικά αποτελέσματα τα οποία είναι πλήρως τεκμηριωμένα, σε αντίθεση με ότι ισχύει για την πιθανή καρκινογόνο δράση.

Ποια προϊόντα περιέχουν ακρυλαμίδιο;

Το ακρυλαμίδιο υπάρχει σε πολλές τροφές και είναι φυσικό υποπροϊόν της διαδικασίας του μαγειρέματος. Όσο πιο σκούρο χρώμα παίρνει ένα τρόφιμο, τόσο περισσότερο ακριλαμίδιο περιέχει. Το 2017 η ΕΕ δημοσίευσε τον κανονισμό EC2158/2017 ορίζοντας τα τρόφιμα που διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο και τα μέτρα περιορισμού της παραγωγής ακρυλαμιδίου. Έτσι λοιπόν, τα είδη τροφίμων με το μεγαλύτερο κίνδυνο αφορούν:

α) τηγανητές πατάτες

β) πατατάκια

γ) ψωμίδ) επιλεγμένα αρτοσκευάσματα (μπισκότα, φρυγανιές, μπάρες δημητριακών, βουτήματα)

ε) δημητριακά πρωινού

στ) παιδικές τροφές με βάση τα δημητριακά

η) καφές (καβουρδισμένος, στιγμιαίος, υποκατάστατα)

Από τα επίσημα στοιχεία δεν προκύπτει κάποιο συγκεκριμένο τρόφιμο με συγκέντρωση ακρυλαμιδίου μεγαλύτερη σε σχέση με κάποιο άλλο. Το ακρυλαμίδιο μπορεί να βρεθεί σε οποιαδήποτε τροφή περιέχει άμυλο και μαγειρεύεται σε υψηλές θερμοκρασίες.

Συμβουλές για τον περιορισμό ακρυλαμιδίου στα τρόφιμα

1. Αποφεύγετε το υπερβολικό τηγάνισμα των αμυλούχων τροφών (πχ πατάτες).

2. Μαγειρέψτε τις πατάτες (τηγανητές ή κροκέτες) μέχρι να πάρουν ένα χρυσοκίτρινο χρώμα και όχι καφέ.

3. Πριν τηγανίσετε τις πατάτες αφήστε τες στο νερό αρκετή ώρα, ώστε να μειωθεί η περιεκτικότητά τους σε ελεύθερα σάκχαρα και αμινοξέα.

4. Να ψήνετε το ψωμί μέχρι να αποκτήσει ένα ελαφρύ και όχι σκούρο χρώμα, ενώ τα απανθρακωμένα τμήματα να τα απομακρύνετε και να μην τα καταναλώνετε.

5. Κατά τη διάρκεια του τηγανίσματος ή ψησίματος ακολουθείτε τους χρόνους και τις θερμοκρασίες που συνιστώνται, ώστε να αποφύγετε το παρατεταμένο μαγείρεμα και κάψιμο.

6. Για τις αμυλούχες τροφές, προτιμήστε το μαγείρεμα στον ατμό ή το βράσιμο και αποφύγετε το τηγάνισμα, το τσιγάρισμα και το ψήσιμο στα κάρβουνα.

7. Το μέγεθος του προϊόντος παίζει ρόλο στην παραγωγή του ακρυλαμιδίου. Όσο μικρότερο το μέγεθος, τόσο μεγαλύτερη ποσότητα ακρυλαμιδίου παράγεται, καθώς σχηματίζεται στην επιφάνεια του τροφίμου. Οπότε, είναι προτιμότερο να επιλέγετε μεγαλύτερα κομμάτια για ψήσιμο, ώστε να έχετε κατά το δυνατό μικρότερη ποσοστιαία επιφάνεια.