Ο πρώην στρατηγός του Απελευθερωτικού Στρατού στο Κόσοβο και μετέπειτα πρόεδρος της χώρας, Χακίμ Θάτσι,καταδικάστηκε σε 25 χρόνια κάθειρξη από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο της Χάγης για εγκλήματα πολέμου κατά τη διάρκεια της βίαιης απόσχισης από τη Σερβία τη δεκαετία του 1990.

Ο ίδιος αρνήθηκε τις κατηγορίες εναντίον του. Ο Θάτσι καταδικάστηκε για εγκλήματα πολέμου που διαπράχθηκαν στον πόλεμο του 1998-1999 με τη Σερβία και όπως είπε το δικαστήριο ο πρώην πρόεδρος είναι υπεύθυνος για εγκλήματα που αφορούν στην αυθαίρετη κράτηση 385 ατόμων, την σκληρή μεταχείριση 49 πολιτών, τους βασανισμούς 303 ακόμα και τη δολοφονία 96 ως μέρος μιας κοινής εγκληματικής επιχείρησης.

Η ετυμηγορία, στην οποία οι συνήγοροί του αναμένεται να ασκήσουν έφεση, προκάλεσε οργή στους ηγέτες του Κοσόβου και της Αλβανίας. Υποστηρικτές του που είχαν συγκεντρωθεί έξω από το δικαστήριο της Χάγης βρέθηκαν αντιμέτωποι με την αστυνομία. Ο Θάτσι, πρώην πολιτικός ηγέτης του Απευλεθερωτικού Στρατού του Κοσσυφοπεδίου δικάστηκε μαζί με τους Jakup Krasniqi, Rexhep Selimi και Kadri Veseli. Οι τέσσερεις άνδρες ήταν αντιμέτωποι με κατηγορίες για έξι εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και τέσσερα εγκλήματα πολέμου.

Οι κατηγορίες εναντίον τους κατά της ανθρωπότητας απορρίφθηκαν ενώ ο Krasniqi καταδικάστηκε σε 25 χρόνια κάθειρξη, ο Selimi σε 13 και ο Veseli σε 18 για άλλες κατηγορίες εναντίον τους.

Σύμφωνα με την απόφαση το δικαστήριο δεν κατάφερε να στοιχειοθετήσει αποδείξεις για την ύπαρξη ευρέων και συστηματικών επιθέσεων κατά πολιτών, ένα στοιχείο – κλειδί για τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας.

Μετά την ανακοίνωση, ο αδελφός του Θάτσι είπε στα Μέσα πως η οικογένεια είναι πεπεισμένη για την αθωότητά του και πως θα ασκήσουν έφεση.
Σε ανάρτηση στα social media, η κόρη του Krasniqi χαρακτήρισε την απόφαση, «άδικη, πολιτική, ρατσιστική και εγκληματική» και ισχυρίστηκε πως αρκετά άτομα υπεύθυνα για τα εγκλήματα πολέμου κατά των Αλβανών Κοσοβάρων παραμένουν ακόμα και σήμερα ελεύθερα στη Σερβία.

Ο Αλβανός πρωθυπουργός Έντι Ράμα αποκάλεσε την απόφαση «ντροπιαστική». Ο Θάτσι κατηγορήθηκε τον Νοέμβριο του 2020 και παραιτήθηκε από την προεδρία του Κοσόβου τον ίδιο μήνα για να αντιμετωπίσει τη δίκη. Έκτοτε παραμένει υπό κράτηση στη Χάγη. «Περιμένω να αθωωθώ από όλες τις κατηγορίες» είχε δηλώσει ο ίδιος σε συνέντευξή του στον Αύγουστο. Οι συγκατηγορούμενοί του αρνήθηκαν και αυτοί τις κατηγορίες εναντίον τους.

Ο Θάτσι είναι αντιμέτωπος και με άλλη ξεχωριστή δίκη αργότερα μέσα στον Σεπτέμβριο για εκφοβισμό μαρτύρων.

Ο πόλεμος του 1989 – 1999

Στον πόλεμο του 1998-1999 οι δυνάμεις του Απελευθερωτικού Αγώνα στο Κόσοβο ήρθαν αντιμέτωποι με σερβικές δυνάμεις, που έκαναν συστηματικές επιχειρήσεις εθνοκάθαρσης, εκτοπίζοντας πάνω από ένα εκατ. Αλβανούς Κοσοβάρους, σκοτώνοντας περίπου 11.000 και τραυματίζοντας ακόμα χιλιάδες. Ο πόλεμος τελείωσε τον Ιούνιο του 1999 μετά από 78 ημέρες βομβαρδισμών από το ΝΑΤΟ κατά των τότε γιουγκοσλαβικών δυνάμεων, οδηγώντας στην απόσυρσή τους από το Κόσοβο.
Το Κόσοβο διακήρυξε την ανεξαρτησία του από τη Σερβία το 2008 αλλά το Βελιγράδι συνέχισε να αρνείται να το αναγνωρίσει. Πλέον έχει αναγνωριστεί από περισσότερα από 100 μέλη των Ηνωμένων Εθνών.Ωστόσο, οι σχέσεις παραμένουν τεταμένες παρά τις διαπραγματεύσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης. «Ο πόλεμός μας ήταν δίκαιος, ήταν πόλεμος απελευθέρωσης» δήλωσε ο πρωθυπουργός της χώρας, Albin Kurti μετά την ετυμηγορία.

Η πρώην πρόεδρος του Κοσόβου, Vjosa Osmani δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι ανησυχούσε για το τι θα σήμαινε για την ασφάλεια του Κοσόβου μία απόφαση ενοχής του Θάτσι εν μέσω εντάσεων με τη Σερβία.

Χιλιάδες άτομα διαδήλωσαν στην Πρίστινα όλη την εβδομάδα ενώ την Τετάρτη πριν την ετυμηγορία και σε ένδειξη υποστήριξης των τεσσάρων κατηγορουμένων γέμισαν την κεντρική πλατεία με αλβανικές σημαίες.

Με πληροφορίες του Politico/Guardian