Οι εκλογές της 27ης Μαΐου για το Διοικητικό Συμβούλιο του Συλλόγου Δασκάλων και Νηπιαγωγών Άρτας, καθώς και για τους αντιπροσώπους της 95ης Γενικής Συνέλευσης της ΔΟΕ, πραγματοποιούνται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη περίοδο για τον χώρο της εκπαίδευσης. Ζητήματα όπως η αξιολόγηση, τα κενά στα σχολεία, οι μετακινήσεις εκπαιδευτικών, οι κτιριακές υποδομές και οι οικονομικές δυσκολίες που αντιμετωπίζει ο κλάδος βρίσκονται στο επίκεντρο της συζήτησης. Παράλληλα, θέματα όπως το bullying, οι νέες τεχνολογίες στην εκπαίδευση και το μέλλον των αναπληρωτών εκπαιδευτικών απασχολούν έντονα την εκπαιδευτική κοινότητα.
Ο Θωμάς Ρίζος, ενεργό μέλος του Δ.Σ. του Συλλόγου Δασκάλων και Νηπιαγωγών Άρτας με τη ΔΗΣΥ Εκπαιδευτικών – Δημοκρατική Συνεργασία και μέλος του Πανελλαδικού Συμβουλίου της Δημοκρατικής Συνεργασίας, μιλά ενόψει της εκλογικής διαδικασίας της 27ης Μαΐου, καταθέτοντας θέσεις και προτάσεις, στέλνοντας μήνυμα συμμετοχής, διεκδίκησης και ενότητας προς όλους τους εκπαιδευτικούς.
Κύριε Ρίζο, τι σας οδήγησε στην απόφαση να είστε υποψήφιος στις εκλογές της 27ης Μαΐου για το Δ.Σ. του Συλλόγου Δασκάλων και Νηπιαγωγών Άρτας και για την 95η Γ.Σ. της ΔΟΕ;
Καταρχήν είναι τιμή μου που μου δίνετε το βήμα να μιλήσω. Τα προβλήματα της εκπαίδευσης είναι σύνθετα και ένα μέρος της κοινωνίας δεν έχει επαρκή ενημέρωση γύρω από αυτά. Πιστεύω βαθιά ότι η συλλογικότητα προηγείται του ατόμου. Είναι η βάση για να διεκδικήσουμε. Όσο την ενδυναμώνουμε, τόσο πιο δυνατά ακούγεται η φωνή μας. Το σχολείο είναι το δεύτερο σπίτι μας και δεν μπορούμε να του γυρίσουμε την πλάτη.
Ποια θεωρείτε σήμερα τα σημαντικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι εκπαιδευτικοί στην Άρτα;
Από πού να αρχίσουμε και πού να τελειώσουμε; Στην Άρτα, τα προβλήματα των εκπαιδευτικών είναι σε μεγάλο βαθμό κοινά με της υπόλοιπης Ελλάδας. Τα σημαντικότερα είναι τα εξής:
– Ελλείψεις εκπαιδευτικών και καθυστερήσεις προσλήψεων
Πολλά σχολεία ξεκινούν τη χρονιά με κενά σε βασικές ειδικότητες, ειδικά σε παράλληλη στήριξη και ειδική αγωγή. Σε αρκετές περιπτώσεις, μαθήματα ειδικοτήτων καλύπτονται από δασκάλους.
– Υποδομές σχολείων
Σε αρκετές σχολικές μονάδες υπάρχουν προβλήματα με παλιές εγκαταστάσεις, θέρμανση, συντήρηση και ψηφιακό εξοπλισμό. Ο Σύλλογος έχει ζητήσει πλήρη καταγραφή των προβλημάτων.
– Δημογραφική μείωση και συγχωνεύσεις τμημάτων
Η μείωση του μαθητικού πληθυσμού οδηγεί σε συγχωνεύσεις και αύξηση μαθητών ανά τάξη, δημιουργώντας ανασφάλεια για τις οργανικές θέσεις.
– Ψυχολογική πίεση και γραφειοκρατία
Η αυξημένη διοικητική εργασία, οι πλατφόρμες και οι αξιολογήσεις αφαιρούν χρόνο από τη διδασκαλία, ενώ αυξάνονται οι ανάγκες διαχείρισης μαθησιακών και ψυχοκοινωνικών δυσκολιών.
– Χαμηλές αποδοχές σε σχέση με το κόστος ζωής
Οι οικονομικές δυσκολίες είναι έντονες, ειδικά για τους αναπληρωτές που μετακινούνται ή νοικιάζουν δεύτερη κατοικία. Η άρνηση χιλιάδων αναπληρωτών να αναλάβουν υπηρεσία στην αρχή της χρονιάς δίνει πανελλαδική διάσταση στο ζήτημα.
Η αξιολόγηση συνεχίζει να προκαλεί αντιδράσεις. Ποια είναι η θέση σας;
Η αξιολόγηση πρέπει να ενταχθεί σε ένα συγκεκριμένο πλαίσιο και να προσεγγιστεί συνολικά. Η θέση της Δημοκρατικής Συνεργασίας δεν ταυτίζεται ούτε με το «καμία αξιολόγηση», ούτε με την ακραία κριτική που στοχοποιεί τους εκπαιδευτικούς. Απαιτούνται κοινωνικές συμμαχίες και τεκμηριωμένες θέσεις. Δεν μπορεί η αξιολόγηση να αφορά μόνο τον εκπαιδευτικό, με καθαρά ελεγκτικό και διοικητικό χαρακτήρα, απαλλάσσοντας την Πολιτεία από τις ευθύνες της. Έχουν να γίνουν κρίσεις σε Περιφερειακούς Διευθυντές από το 2017. Ποιος ευθύνεται γι’ αυτό; Λέμε ναι στην αξιολόγηση, αλλά όχι σε ποινές, απολύσεις, αργίες και πειθαρχικές διώξεις. Μια αξιολόγηση που θα υπηρετεί το δημόσιο σχολείο.
Οι μετακινήσεις εκπαιδευτικών αποτελούν διαχρονικό πρόβλημα. Τι πρέπει να αλλάξει;
Οι συνεχείς μετακινήσεις διαταράσσουν την εκπαιδευτική συνέχεια. Οι προσλήψεις πρέπει να γίνονται έγκαιρα και με βάση τις πραγματικές ανάγκες. Δεν μπορεί ο θεσμός του αναπληρωτή να γίνει μόνιμη κατάσταση μέσα στο σχολείο. Η Πολιτεία οφείλει να προχωρήσει σε ουσιαστικές λύσεις.
Πώς κρίνετε τις κτιριακές υποδομές των σχολείων στην Άρτα;
Πρόκειται για ένα εξαιρετικά ευαίσθητο ζήτημα. Δεν είναι αποδεκτό το 2026 να λειτουργούν σχολεία με ηλικία άνω των 50 ετών. Παλιές τουαλέτες, φθαρμένες εγκαταστάσεις, υγρασίες, φθορές και ελλείψεις είναι εικόνες που δεν τιμούν κανέναν. Απαιτούνται συστηματικοί αντισεισμικοί έλεγχοι και ουσιαστική αύξηση της χρηματοδότησης για σύγχρονα και ασφαλή σχολεία. Τα αποσπασματικά προγράμματα δεν αρκούν.
Το μισθολογικό αποτελεί βασικό αίτημα. Έχει εξαντληθεί ο κλάδος;
Ο κλάδος βρίσκεται σε διαρκή οικονομική πίεση. Ο μισθός εξαντλείται μέσα στο πρώτο δεκαπενθήμερο. Σε συνθήκες υψηλού κόστους ζωής, η κατάσταση είναι οριακή. Απαιτείται επαναφορά του 13ου και 14ου μισθού και αντιμετώπιση της αισχροκέρδειας και της ακρίβειας από την κυβέρνηση. Πρόκειται για ζήτημα επιβίωσης, όχι απλώς διεκδίκησης. Οι εκπαιδευτικοί,αλλά και πολλοί εργαζόμενοι στο Δημόσιο Τομέα βιοποριζόμαστε απλά.
Ποιες είναι οι βασικές διεκδικήσεις σας;
- Επαναφορά 13ου και 14ου μισθού
- Δεύτερος εκπαιδευτικός σε τμήματα άνω των 15 μαθητών
- Θεσμοθέτηση νομικού συμπαραστάτη εκπαιδευτικού
- Ενίσχυση της ειδικής αγωγής και κάλυψη όλων των αναγκών παράλληλης στήριξης από την έναρξη της σχολικής χρονιάς
Πρέπει να υπάρξει ειδικό επίδομα για δυσπρόσιτες περιοχές;
Ασφαλώς. Οι εκπαιδευτικοί σε απομακρυσμένες περιοχές έχουν αυξημένα έξοδα. Σε ορισμένες περιοχές του Νομού Άρτας εφαρμόζονται τέτοια μέτρα και πρέπει να επεκταθούν. Απαιτείται συνολική πολιτική στήριξης των σχολείων της υπαίθρου . Ο Σύλλογος των Δασκάλων και Νηπιαγωγών εδώ στην Άρτα έχει κάνει μια μεγάλη προσπάθεια γύρω από αυτό το θέμα.
Τι πρέπει να αλλάξει για τους αναπληρωτές;
Είναι απαράδεκτο να συζητάμε ακόμη για εξίσωση δικαιωμάτων ανάμεσα σε μόνιμους και αναπληρωτές.Οι αναπληρωτές καλύπτουν πάγιες και διαρκείς ανάγκες και πρέπει να αντιμετωπίζονται ισότιμα. Η μητρότητα δεν μπορεί να δημιουργεί ανισότητες, ειδικά σε μια χώρα με σοβαρό δημογραφικό πρόβλημα. Συνιστά κοινωνική αδικία για μια μητέρα που εργάζεται ως αναπληρώτρια, να μην έχει τα ίδια δικαιώματα με μια μόνιμη συναδέλφισσα.
Πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί το bullying;
Το φαινόμενο έχει πολλαπλές διαστάσεις και αφορά και την εκπαιδευτική κοινότητα. Η πίεση, η γονεϊκή παρέμβαση και η επαγγελματική εξουθένωση είναι υπαρκτά ζητήματα. Απαιτείται συνεργασία σχολείου και κοινωνίας, ενίσχυση της ψυχοκοινωνικής υποστήριξης και γενναία πρόσληψη εξειδικευμένου προσωπικού.
Είναι έτοιμα τα σχολεία για τις νέες τεχνολογίες;
Έχουν γίνει βήματα, αλλά οι ελλείψεις σε εξοπλισμό και υποδομές παραμένουν μεγάλες. Η ψηφιακή μετάβαση απαιτεί σοβαρή επένδυση και όχι αποσπασματικές λύσεις. Όταν στα σχολεία αναζητάμε δεδομένα για να μπούμε στο Ιnternet,τότε πρέπει να αναπροσαρμόσουμε τα δεδομένα…
Μήνυμα προς τους εκπαιδευτικούς ενόψει εκλογών;
Η αλήθεια είναι ότι υπάρχει μια άνοδος των παρατάξεων που έχουν εργαλειοποιήσει τον λαϊκισμό και έχουν κάνει σημαία τον μονοθεματικό και άνευ κόστους αγώνα. Είναι εύκολο να τάζεις στους πάντες τα πάντα· το δύσκολο είναι να κρατάς μία διαχρονική στάση ευθύνης. Ο χώρος της εκπαίδευσης χρειάζεται σοβαρό διάλογο, ρεαλιστικές θέσεις και ουσιαστικές παρεμβάσεις.
Η ιστορική διαδρομή της Δημοκρατικής Συνεργασίας μέσα στον χρόνο αποτελεί και το εχέγγυό της. Καλώ όλες τις συναδέλφισσες και τους συναδέλφους να στηρίξουν με τόλμη το ψηφοδέλτιο. Στέκομαι μπροστά τους και τους λέω ότι μπορούμε να διεκδικήσουμε αυτό που αξίζουμε. Μπορούμε να κάνουμε το αδύνατο, δυνατό.