
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Μπαχρέιν υπέγραψαν τις Συμφωνίες του Αβραάμ κατά την πρώτη θητεία του Τραμπ το 2020, σπάζοντας ένα διαχρονικό ταμπού για τον αραβικό κόσμο. Το Μαρόκο και το Σουδάν ακολούθησαν το παράδειγμά τους.
Ο αμερικανός πρόεδρος δήλωσε χθες Δευτέρα ότι ζήτησε από τη Σαουδική Αραβία, το Κατάρ, το Πακιστάν, την Τουρκία, την Αίγυπτο και την Ιορδανία να προσχωρήσουν μαζικά στις Συμφωνίες του Αβραάμ για την εξομάλυνση των σχέσεών τους με το Ισραήλ, καθώς ο ίδιος επιχειρεί να διαπραγματευτεί μια συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου με το Ιράν.
Το Πακιστάν απέρριψε την πρόταση, ενώ κανένα από τα υπόλοιπα κράτη δεν έχει αντιδράσει μέχρι στιγμής δημόσια στο αίτημα Τραμπ. Σύμφωνα με το πράκτορειο Reuters, μια θετική ανταπόκριση θεωρείται απίθανη, δεδομένου ότι η δυσπιστία της κοινής γνώμης απέναντι στο Ισραήλ σε αυτές τις μουσουλμανικές χώρες παραμένει υψηλή, λόγω της κλίμακας της στρατιωτικής του επίθεσης στη Γάζα.
Ο Τραμπ ανέφερε ότι είχε συνομιλίες το Σάββατο με τους ηγέτες αυτών των χωρών, καθώς και με τους ηγέτες των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και του Μπαχρέιν, οι οποίες έχουν ήδη υπογράψει τις Συμφωνίες του Αβραάμ – ένα πλαίσιο συμφωνιών για την εξομάλυνση των σχέσεων με το Ισραήλ.
«Ζητώ επιτακτικά από όλες τις χώρες να υπογράψουν αμέσως τις Συμφωνίες του Αβραάμ. Εάν το Ιράν υπογράψει τη δική του συμφωνία μαζί μου, ως Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, θα ήταν τιμή μας να αποτελέσει και αυτό μέρος αυτού του πρωτοφανούς παγκόσμιου συνασπισμού», έγραψε ο Τραμπ σε ανάρτησή του στο Truth Social.
Ο ίδιος επικαλέστηκε «όλο τον κόπο που κατέβαλαν οι Ηνωμένες Πολιτείες για να προσπαθήσουν να ενώσουν αυτό το εξαιρετικά περίπλοκο παζλ».
Η δήλωση του Τραμπ αντικατοπτρίζει μια προσπάθεια να αξιοποιηθεί η διπλωματία για την κατάπαυση του πυρός με το Ιράν, ώστε να δοθεί μια ευρύτερη ώθηση γύρω από τις Συμφωνίες του Αβραάμ, σύμφωνα με πακιστανική πηγή που έχει γνώση του θέματος. Η ίδια πηγή πρόσθεσε ότι τα δύο αυτά ζητήματα «δεν συνδέονται μεταξύ τους και δεν μπορούν να συνδεθούν».
«Το Πακιστάν δεν δέχεται καμία πίεση να συμμορφωθεί με ένα τέτοιο αίτημα», ανέφερε η πηγή.
Το γραφείο του oσραηλινού Πρωθυπουργού, Μπενιαμίν Νετανιάχου, επίσης δεν ανταποκρίθηκε άμεσα σε αίτημα για σχολιασμό της ανάρτησης του Τραμπ.
Ανταλλάσσοντας μια ψευδαίσθηση με μια άλλη
Ο Τραμπ δήλωσε ότι μία ή δύο από τις χώρες με τις οποίες συνομίλησε ίσως έχουν λόγο να μην προσχωρήσουν, αλλά οι περισσότερες θα πρέπει να είναι «έτοιμες, πρόθυμες και ικανές να μετατρέψουν αυτή τη διευθέτηση με το Ιράν σε ένα γεγονός πολύ πιο ιστορικό από ό,τι θα ήταν σε διαφορετική περίπτωση».
Για τη Σαουδική Αραβία – τη γενέτειρα του Ισλάμ και θεματοφύλακα των δύο ιερότερων τοποθεσιών του, της Μέκκας και της Μεντίνας – η αναγνώριση του Ισραήλ θα αποτελούσε κάτι παραπάνω από ένα απλό διπλωματικό ορόσημο. Πρόκειται για ένα βαθύτατα ευαίσθητο ζήτημα εθνικής ασφάλειας, άρρηκτα συνδεδεμένο με την επίλυση μιας από τις παλαιότερες και πιο δυσεπίλυτες συγκρούσεις της περιοχής.
Η πάγια θέση του βασιλείου είναι ότι δεν θα υπογράψει τις συμφωνίες, εκτός εάν υπάρξει συμφωνία για έναν οδικό χάρτη που θα οδηγεί στη δημιουργία παλαιστινιακού κράτους.
Η Αίγυπτος, η Ιορδανία και η Τουρκία διατηρούν ήδη διπλωματικές σχέσεις με το Ισραήλ, παρόλο που οι δεσμοί αυτοί έχουν δοκιμαστεί σημαντικά από την έναρξη του πολέμου στη Γάζα.
Ο Τραμπ δήλωσε επίσης ότι οι διαπραγματεύσεις με το Ιράν «προχωρούν ικανοποιητικά», χωρίς ωστόσο να δώσει ενδείξεις ότι επίκειται συμφωνία.
Ο γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκράχαμ, διαχρονικός σύμμαχος του Τραμπ, υποστήριξε ένθερμα την ιδέα της σύνδεσης του Ιράν με τις Συμφωνίες του Αβραάμ, θεωρώντας ότι κάτι τέτοιο θα οδηγούσε στην περιφερειακή ολοκλήρωση και θα δημιουργούσε «μια κινητήριο δύναμη οικονομικών ευκαιριών».
Άλλοι βλέπουν αυτή τη στρατηγική ως έναν τρόπο για να γίνει μια συμφωνία με το Ιράν πιο εύπεπτη στους σκεπτικιστές.
«Ο Τραμπ προσπαθεί να παρουσιάσει μια συμφωνία με το Ιράν ως συνέχεια των Συμφωνιών του Αβραάμ: καλή για το Ισραήλ, καλή για την περιοχή και αρκετά σκληρή για την Ουάσιγκτον», δήλωσε ο Άλι Βαέζ, διευθυντής του προγράμματος για το Ιράν στο International Crisis Group.
«Ωστόσο, ανταλλάσσει μια ψευδαίσθηση με μια άλλη – από το να αναγκάσει το Ιράν να παραδοθεί, περνά στο να προσποιείται ότι μια εύθραυστη συμφωνία μπορεί να αποτελέσει το θεμέλιο για μια νέα τάξη πραγμάτων στη Μέση Ανατολή».
Ο Τραμπ έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι επιθυμεί να επεκτείνει τις συμφωνίες, μεσολαβητής των οποίων υπήρξε ο ίδιος κατά την πρώτη του θητεία στον Λευκό Οίκο.

